Motor · 2 dakikalık okuma · Güncelleme:
Egzoz sistemi yanmış gazları dışarı atarken zararlı emisyonları da azaltır. Katalitik konvertör zehirli gazları dönüştürür, dizel partikül filtresi (DPF) isi tutar, EGR valfi egzozun bir kısmını tekrar yakarak azot oksitleri düşürür, AdBlue ise bazı dizellerde azot oksitleri suya ve azota çevirir.
Egzoz sistemindeki parçalar
| Parça | Görevi |
|---|---|
| Egzoz manifoldu | Silindirlerden çıkan gazları toplar |
| Katalitik konvertör | Karbon monoksit, hidrokarbon ve azot oksitleri daha zararsız gazlara dönüştürür |
| DPF (dizel partikül filtresi) | Dizel egzozundaki is (kurum) parçacıklarını tutar |
| EGR valfi | Egzoz gazının bir kısmını emmeye geri göndererek yanma sıcaklığını ve NOx'u düşürür |
| Lambda (oksijen) sensörü | Egzozdaki oksijeni ölçer; motor beyni karışımı buna göre ayarlar |
| Susturucular | Egzoz sesini azaltır |
DPF neden tıkanır? Rejenerasyon nedir?
DPF içinde biriken is, filtre belli bir doluluğa ulaşınca yüksek sıcaklıkta yakılır; buna rejenerasyon denir. Rejenerasyonun tamamlanması için motorun uzun süre çalışma sıcaklığında kalması gerekir. Sürekli kısa mesafe ve şehir içi dur-kalk kullanımda rejenerasyon yarım kalır ve filtre tıkanır.
- Göstergede DPF uyarı ışığı yanar.
- Araç güç azaltma (acil) moduna geçebilir.
- Yakıt tüketimi artar, motor fanı park halindeyken çalışmaya devam edebilir.
DPF uyarısı yandığında çoğu üretici, aracı birkaç kilometre boyunca sabit hızda ve orta devirde sürmeyi önerir. Uyarı sönmüyorsa servis rejenerasyonu ya da filtre temizliği gerekir. Doğru yağ kullanımı (düşük kül içerikli) DPF ömrünü uzatır.
EGR arızası belirtileri
- Rölantide titreme ve stop etme
- Hızlanırken güç kaybı
- Egzozdan siyah duman
- Motor arıza ışığı
EGR valfi zamanla isle kaplanıp takılı kalabilir. Temizlik çoğu zaman yeterli olur; valf ya da motoru arızalıysa değişim gerekir.
AdBlue nedir?
AdBlue, yüzde 32,5 oranında üre içeren saf su çözeltisidir. SCR sistemli dizel araçlarda ayrı bir depodan egzoza püskürtülür ve azot oksitleri azot ve su buharına çevirir. Depo boşalırsa ya da sistem arızalanırsa çoğu araç belirli bir süre sonra yeniden çalıştırmaya izin vermez; bu yüzden uyarı geldiğinde AdBlue eklenmelidir. AdBlue yakıt deposuna kesinlikle konmamalıdır.
Sık sorulan sorular
DPF iptali yapılır mı?
Hayır. DPF'nin sökülmesi ya da yazılımla devre dışı bırakılması yasal değildir, egzoz emisyon testinde aracın kalmasına yol açar ve çevreye zarar verir. Doğru çözüm temizlik ya da onarımdır.
Egzozdan su damlaması normal mi?
Motor soğukken kısa süre su damlaması normaldir; yanma sırasında oluşan su buharı soğuk egzozda yoğunlaşır.
Bu yazı genel bilgi amaçlıdır. Bakım aralıkları ve teknik değerler araca göre değişir; kesin bilgi için aracınızın kullanım kılavuzuna bakın ya da bize danışın.